Yükleniyor…
sodyum-glukoz kotransporter 2 (SGLT2) inhibitörleri artık sadece birer "oral antidiyabetik" olmaktan çıkmış; kardiyo-renal-metabolik hastalıkların yönetiminde temel tedavi direklerinden biri haline gelmiştir.
Böbrekte proksimal tübülün S1 ve S2 segmentlerinde filtre edilen glukozun yaklaşık %90'ının geri emiliminden sorumlu olan SGLT2 ko-transporter'larını inhibe eder. Bu durum, günde ortalama 60-80 gram glukozun idrarla atılmasına ve sodyum geri emiliminin bloke edilmesine neden olur.
Selektivite: Dapagliflozin ve empagliflozin SGLT2'ye oldukça spesifikken, kanagliflozin intestinal sistemde bulunan SGLT1'i de anlamlı düzeyde bloke edebilir.
Glukoz düşürücü etkileri GFR'ye bağımlı olduğu için böbrek fonksiyonu azaldıkça antidiyabetik etkinlikleri zayıflar. Ancak kardiyovasküler ve renal koruyucu etkileri düşük GFR seviyelerinde bile güçlü şekilde devam eder.
İnsülinden bağımsız çalıştıkları için, sülfonilüre veya insülin gibi ilaçlarla kombine edilmedikleri sürece hipoglisemi riskleri oldukça düşüktür.
Diyabetik böbrek hastalığının erken evrelerinde proksimal tübülde aşırı glukoz ve sodyum geri emilimi, makula densaya ulaşan sodyum miktarını azaltır. Bu, "Tubuloglomerüler Feedback (TGF)" mekanizmasının bozulmasına ve glomerüler hiperfiltrasyona yol açar.
SGLT2 inhibitörleri proksimal sodyum emilimini bloke ederek makula densaya sodyum sunumunu artırır. Artan sodyum yükü adenozin salınımını tetikler, bu da aferent arteriyolde vazokonstrüksiyona yol açarak intraglomerüler basıncı ve hiperfiltrasyonu düşürür.
İlaca başlandığında eGFR'de görülen %30'a varan akut ve geri döndürülebilir düşüş, işte bu intraglomerüler basınçtaki fizyolojik azalmanın sonucudur. Bu durum ilacın kesilmesini GEREKTİRMEZ; aksine uzun vadede böbrek fonksiyonlarındaki ilerleyici kaybı (CKD progresyonunu) yavaşlatır.
DAPA-HF, DELIVER, EMPEROR (Reduced/Preserved) çalışmalarıyla tüm ejeksiyon fraksiyonu spektrumunda (HFrEF, HFmrEF, HFpEF) sağkalım faydası sunan temel ilaçlardan biri haline gelmişlerdir.
Karaciğerde lipolizi ve ketogenezi artırarak dolaşımdaki β-hidroksibütirat seviyelerini yükseltirler. Keton cisimleri, iskemik/yetmezlikli "enerjiye aç" kalp için çok daha verimli, az oksijen tüketen "süper yakıt" (superfuel) görevi görerek mitokondriyal ATP üretimini destekler.
Klasik diüretiklerden (loop) farklı olarak intravasküler volümü çok azaltmadan, spesifik olarak interstisyel sıvı kompartmanındaki ödemi çekerler. Böylece nörohormonal/sempatik aktivasyona (refleks taşikardi) yol açmadan önyükü ve duvar stresini düşürürler.