Miksödem Psikozu ve Hashimoto Ensefalopatisi (HE/SREAT) Ayırıcı Tanısı

Güncelleme: 10 Haz 2026

🔍 1. Temel Ayırıcı Tanı ve Patofizyoloji

Her iki durum da tiroid bezi hastalıkları zemininde gelişen nöropsikiyatrik komplikasyonlar olmalarına karşın; patofizyolojileri, hormonal profilleri, klinik bulguları ve tedavi modaliteleri bakımından birbirlerinden tamamen farklı iki ayrı klinik antitedir.

Miksödem Psikozu (Hormonal Hasar)

Tiroid hormon eksikliğinin doğrudan beynin nörokimyasal ve nörometabolik aktivitesi (dopamin, serotonin bozukluğu ve azalmış glukoz metabolizması) üzerindeki etkileri sonucu ortaya çıkar.

HE / SREAT (İmmünolojik Hasar)

Hormon eksikliğinden ziyade, serebral mikrovaskülatürü bozan immün kompleks birikimi veya otoimmün vaskülit sonucunda gelişen immün aracılı bir bozukluktur.

📊 2. Klinik, Laboratuvar ve Tedavi Karşılaştırması (Spot Tablo)

Özellik / Parametre	Miksödem Psikozu (MP)	Hashimoto Ensefalopatisi (HE/SREAT)
Hormonal Durum	Aşikar Hipotiroidi (Yüksek tiroid stimülan hormon (TSH), Düşük T3/T4) kanıtlanması şarttır.	Hastaların %75-80'i Ötiroid veya hafif subklinik hipotiroididir.
Ön Plandaki Klinik	Psikotik belirtiler (hezeyan %91, halüsinasyon %78). Depresyondan çok manik semptomlar görülür.	Bilinç dalgalanmaları, progresif kognitif yıkım ve inme benzeri fokal nörolojik defisitler.
Kritik Ayrım: Nöbet ve Miyoklonus	Koma gelişmedikçe GÖRÜLMEZ.	Nöbet/Status (%59-66) ve Miyoklonus (%36-42) çok SIKTIR.
Tiroid Otoantikorları	%75 pozitiftir ancak patojenik değildir, negatif olması tanıyı dışlamaz.	Anti-TPO / Anti-Tg yüksekliği tanı için ŞARTTIR.
beyin omurilik sıvısı (BOS) (Beyin Omurilik Sıvısı)	Genellikle tamamen normaldir.	%80 anormaldir (Protein artışı ve lenfositik pleositoz).
EEG Bulguları	%73'ünde normaldir.	%90-98 anormal (jeneralize yavaşlama, fokal/trifazik dalgalar).
Tedavi Modeli	İV/Oral Levotiroksin (T4) replasmanı (Steroid GEREKMEZ).	Yüksek Doz Glukokortikoidler (İV Metilprednizolon veya Oral Prednizon). Dirençli ise intravenöz immünoglobulin (IVIG)/Plazmaferez.